Hàng loạt web phim lậu “bốc hơi”
Trong bối cảnh các ngành như điện ảnh, âm nhạc, xuất bản, truyền hình và game đang bùng nổ, tình trạng vi phạm bản quyền, “ăn cắp chất xám” cũng ngày càng trở nên tinh vi và phức tạp. Chỉ vài phút sau khi ra mắt, nhiều sản phẩm đã bị sao chép, cắt ghép và lan truyền chóng mặt trên các nền tảng số, thậm chí qua cả những hệ thống xuyên biên giới khó lòng kiểm soát.
Đáng lo ngại hơn, việc xâm phạm sở hữu trí tuệ không còn là chuyện nhỏ lẻ nữa, mà đã trở thành một “vùng xám” kéo dài, bóp méo môi trường kinh doanh, xói mòn quyền lợi của người sáng tạo và gây thiệt hại nặng nề cho các doanh nghiệp làm ăn chân chính.
Với quyết tâm cao, ngày 5/5/2026, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng đã ký ban hành Công điện 38/CĐ-TTg, yêu cầu tập trung chỉ đạo các giải pháp quyết liệt để đấu tranh, ngăn chặn và xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Theo đó, lực lượng chức năng sẽ đồng loạt ra quân trên toàn quốc từ ngày 7 đến 30/5, xử lý nghiêm với tinh thần không có vùng cấm, không có ngoại lệ.
Theo ghi nhận của phóng viên Báo Văn Hóa, ngay sau khi công điện được ban hành, một loạt website trong nước chuyên phát sóng bóng đá và phim lậu đã lập tức thay đổi trạng thái, khóa dữ liệu hoặc gỡ bỏ toàn bộ nội dung vi phạm. Không chỉ dừng lại ở đó, nhiều fanpage và cộng đồng chuyên làm phụ đề, dịch thuật chương trình nước ngoài cũng vội vàng tuyên bố ngừng chia sẻ các nội dung có bản quyền. Phản ứng gần như tức thì này cho thấy sức ép từ các cơ quan quản lý đã có tác động rõ rệt, đồng thời phản ánh sự nhạy cảm ngày càng lớn của vấn đề bản quyền trong thời đại số.
Doraemon fansub Việt Nam – một trong những website dịch phim Doraemon lớn nhất tại Việt Nam – cho biết: “Với tinh thần thượng tôn pháp luật và trách nhiệm đối với vấn đề bản quyền, chúng tôi quyết định dừng mọi hoạt động chia sẻ phim và nội dung liên quan để tránh các sai phạm không đáng có. Tất cả các dự án dịch thuật và biên tập đang dang dở sẽ bị hủy bỏ ngay lập tức.”
Ban quản trị trang khẳng định đây là quyết định cần thiết để đảm bảo một môi trường mạng lành mạnh và tôn trọng giá trị sáng tạo của các tác giả.
Cùng với Doraemon fansub Việt Nam, nhiều địa chỉ quen thuộc với người xem như Thìa Phim, Phim4K hay Cò TV… hiện đều đã “bốc hơi”. Khi truy cập vào những trang này, người dùng chỉ nhận được thông báo ngắn gọn về việc ngừng hoạt động để tuân thủ quy định pháp luật Việt Nam.
Quyết tâm lập lại trật tự
Có thể nói, việc nhiều cộng đồng dịch phim, làm phụ đề cho các chương trình nước ngoài đồng loạt dừng hoạt động sau Công điện 38 đã cho thấy tác động rõ nét của các biện pháp siết chặt quản lý và xử phạt vi phạm bản quyền.
Trung tướng Lê Xuân Minh, Cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Bộ Công an), nhấn mạnh rằng trước sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ mới, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI), việc bảo vệ bản quyền tác giả và dữ liệu trên không gian mạng cần phải chặt chẽ hơn để kịp thời ứng phó với những thách thức mới.
“Khi hoạt động bảo hộ được thực hiện tốt, các tác giả sẽ có điều kiện và động lực để phát huy sức sáng tạo. Đồng thời, bảo vệ bản quyền cũng là cách giải quyết tốt hơn quyền lợi của người xem trên môi trường số thông qua việc phát hiện, đánh giá và xử lý các hành vi vi phạm”, Trung tướng Lê Xuân Minh nhấn mạnh.
Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, ông Trần Hoàng – Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả (Bộ VHTTDL) – thông tin: Trong thời gian tới, Cục sẽ phối hợp chặt chẽ với Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao để tăng cường quản lý và thực thi pháp luật về quyền tác giả, quyền liên quan trên môi trường số.
Trọng tâm trước mắt là đẩy mạnh tuyên truyền để nâng cao nhận thức về bảo vệ bản quyền trên không gian mạng; đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát, kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, nhất là trong các đợt cao điểm. Song song với đó, cơ quan chức năng sẽ tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật để theo kịp những vấn đề mới phát sinh trong môi trường số và các vụ việc vi phạm xuyên biên giới.
Bà Phạm Thị Kim Oanh, Phó Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả, cho biết việc Chính phủ Việt Nam và các cơ quan liên quan kiên quyết ngăn chặn vi phạm bản quyền thể hiện quyết tâm chính trị mạnh mẽ, đồng thời là sự chung tay của toàn xã hội trong xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, đề cao tinh thần tôn trọng quyền sở hữu trí tuệ.
Môi trường số vừa mở ra cơ hội lớn khi giúp các chủ thể quyền dễ dàng khai thác và phổ biến tác phẩm đến công chúng một cách nhanh chóng, nhưng chính sự thông thoáng này cũng khiến các hành vi xâm phạm bản quyền trở nên tinh vi và có chủ đích hơn.
“Để có thêm nhiều sản phẩm sáng tạo phục vụ công chúng, điều quan trọng là phải tôn trọng các nhà sáng tạo nội dung và nhà đầu tư. Họ đã bỏ ra rất nhiều công sức, trí tuệ và nguồn lực tài chính để tạo nên các sản phẩm văn hóa. Nếu người tiêu dùng tiếp tay cho các kênh vi phạm bản quyền, môi trường đầu tư trong lĩnh vực sáng tạo sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng, làm giảm sức hút đối với các nhà đầu tư”, bà Phạm Thị Kim Oanh nhấn mạnh.
Bộ VHTTDL tăng cường kiểm tra, xử lý vi phạm bản quyền
Bộ VHTTDL vừa ban hành Kế hoạch triển khai thực hiện Công điện số 38/CĐ-TTg ngày 5/5 của Thủ tướng Chính phủ trong lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ. Theo kế hoạch, các hoạt động sẽ bao gồm thành lập đoàn kiểm tra việc chấp hành các quy định pháp luật về quyền tác giả, quyền liên quan tại các doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân có liên quan; tổ chức tuyên truyền trên hệ thống thông tin cơ sở, báo chí, mạng xã hội… để nâng cao nhận thức của người dân, doanh nghiệp và toàn xã hội trong việc nhận diện, đấu tranh, phòng chống và ngăn chặn các hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan.
Bộ VHTTDL yêu cầu việc kiểm tra phải được thực hiện đúng quy định pháp luật, khách quan, công khai, minh bạch và không gây ảnh hưởng đến hoạt động bình thường của các doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân. Nội dung kiểm tra có trọng tâm, trọng điểm, tập trung vào các lĩnh vực, loại hình có nguy cơ vi phạm cao trên môi trường số; đảm bảo sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan, đơn vị liên quan trong quá trình kiểm tra và xử lý vi phạm.
Nguồn: Báo Văn Hóa
